Zaznacz stronę

Celiakia: przyczyny,objawy,leczenie


Wiele osób czytając o diecie bezglutenowej bądź o nietolerancji na gluten spotyka się ze słowem CELIAKIA. Dzisiaj wyjaśnimy dokładnie czym jest i czy da się z nią normalnie żyć. Zapraszam smile

 

Celiakia – co to?

Cieliakia (choroba trzewna) to trwała nietolerancja glutenu, występująca u osób genetycznie predysponowanych, u których spożycie glutenu prowadzi do uszkodzenia błony śluzowej jelita cienkiego (zanik kosmków jelitowych). Mówiąc słowem wstępu jes to choroba z zakresu chorób autoimmunologicznych, której niestety często towarzyszą choroby współistniejące np. cukrzyca typu I, a nieleczona może prowadzi do chociażby osteoporozy.

Celiakia może wystąpić w każdym wieku, jednak najczęściej jest to wczesny wiek  – w dzieciństwie bądź u osób między 30. a 50. rokiem życia. Celiakia występuje znacznie częściej u kobiet niż u mężczyzn ( 2:1). Według danych epidemiologicznych celiakia występuje u ok. 1% populacji (w Polsce jest to około 400 tysięcy osób).

Celiakia – przyczyny

Konkretne przyczyny celiakii nie są dokładnie stwierdzone, natomiast liczne badania wskazują, że celiakia może się wiązać z obciążeniem dziedzicznym. Dowodem na to może być częstsze występowanie celiakii u bliźniąt jednojajowych (70—75%) i krewnych pierwszego stopnia (rodzice, dzieci, rodzeństwo) – (5—10%).

Celiakia rozwija się stopniowo. Dochodzi tutaj do zaniku kosmków, czyli naturalnych pofałdowań błony śluzowej. Dodatkowo zmniejszona zostaje aktywność enzymów trawiennych. Te zmiany skutkują zaburzeniami procesu trawienia pokarmów oraz wchłaniania składników odżywczych. Mogę polecić, że np. przy wchłananiu składników odżywczych pomocny jest tłuszcz, więc nie warto się go bać w swojej diecie lub należy monitorować spożycie produktów bez glutenu lub bez laktozy (dużo osób które maja nietolerancje na laktozę mogą pić kefiry, jogurty i jeśc sery). Najlepszym natmiast sposobem jest przebadanie się i skorzystanie z pomocy dietetyka przy układaniu indywidualnej diety.

Celiakia – objawy

  • bóle brzucha,
  • biegunki,
  • wzdęcia,
  • bóle kości i stawów,
  • zapalenia skóry (wszystko co na zewnątrz zaczyna się w środku!)
  • nieregularność lub zanik miesiączki (również problemy z zajściem w ciążę!)
  • anemia,
  • blada skóra,
  • zmęczenie.

Objawy takie jak bóle brzucha czy wzdęcia mogą ustapić same, dlatego trzeba być bardzo czujnym, szczególnie po spożyciu posiłków, należy monitorować nasz organizm. Dodaktowo zmęczenie i anemia pojawia się z racji tego, że nasz organizm już nie wchłania składników odżywczych z pożywienia jak powinien, a większość po prostu wydala.

Celiakia często może nie dawać żadnych objawów, dużo pacjentów twierdzi iż nie miało tego typu objawów wcześniej w dzieciństwie, a po prostu przechodziły cieliakię bezobjawowo lub te objawy nie były tak nasilone. Teraz kiedy już mają ją zdiagnozowaną mogą zastosować odpowiednie leczenie. Tylko jakie?

 

Celiakia – badania i leczenie

Pierwszy etap diagnostyki celiakii to analizowanie objawów tzw. klinicznych. Tutaj ważne jest wykonanie biopsji jelita cienkiego oraz badania genetyczne. Pomocne są również badania laboratoryjne –  testy serologiczne służące wykryciu charakterystycznych dla celiakii przeciwciał przeciw transglutaminazie tkankowej i przeciwko endomysium.

 

W skrócie i po ludzku: Badania które warto wykonać, aby wykryć lub wykluczyć celiakię to:

  1. Gastroskopia z biopsją
  2. Testy genetyczne w kierunku celiakiii
  3. Badania serologiczne z krwi na obecność przeciwciał przeciwko:
  • transglutaminazie tkankowej (tTG),
  • deaminowanemu peptydowi gliadyny (DGP)
  • endomysium mięśni gładkich (EmA)

Wszelkie tego typu badania należy wykonać przed wprowadzeniem jakichkolwiek zmian w diecie – spożywając gluten. To jest bardzo istotne dla prawidłowości wyników badań.

 

Leczenie celiakii to przede wszystkim dieta bezglutenowa, ale też nie zawsze! Podkreślam w rozmowie z Pacjentem, że każda dieta jest dobierana indywidualnie w zależności od trybu życia jaki prowadzi, poziomu stresu na co dzień czy możliwości. Stosować należy ją przez całe życie.Z reguły zakłada ona całkowitą eliminację z diety glutenu. Ponadto konieczne jest uzupełnianie niedoborów składników odżywczych, składników mineralnych oraz witamin. Głównie są to witamina B12 oraz K i żelazo. W przypadku, gdy osoba chora nie reaguje dobrze na dietę bezglutenową wprowadza się np. leczenie farmakologiczne.

Czego unikać dezycudując się na dietę bezglutenową można znaleźć w moim poprzednim wpisie tutaj.

Do czego prowadzi nieleczona celiakia – skutki

Nieleczona celiakia może nieść za sobą bardzo poważne konsekwencje, m.in prowadzi do:

  • niedokrwistości z niedoboru żelaza
  • niepłodności i poronień
  • nietolerancji laktozy (należy monitorować organizm)
  • niedoborów witamin i minerałów
  • niewydolności trzustki
  • nowotworów przewodu pokarmowego
  • początkowych objawów osteoporozy

Celiakia – czy jest uleczalna?

Zdiagnozowana celiakia, to brzydko mówiąc choroba na całe życie. Z celiakią da się żyć, co prawda sprawdzanie etykiet i składu jest to praktyka codzienna, którą należy stosować do końca życia – ale o tym również powinny pamiętać osoby zdrowe! Jeśli usłyszysz, że ktoś kiedyś miał celiakię i wyzdrowiał – poleć tej osobie jak najszybciej udać się do lekarza (najlepiej gastroenterologa). Nawet pomimo braku objawów (do czego dążymy), zaprzestanie się przestrzegania diety u osób chorych na celiakię, może nieść bardzo poważne konsekwencje dla organizmu, o których już pisałam wcześniej.

 

 

Mam nadzieję, że artykuł był pomocny. A gdyby pojawiły się dodatkowe pytania zapraszam serdecznie do kontaktu poprzez formularz smile

Zapisz się już dziś!

Dzieki temu na bieżąco zostaniesz informowany o nowym wpisie lub promocjach!

* pole wymagane

Koszyk